Gebruik het lossingsmiddel voor asfalt op de juiste manier.

Asfalt kleeft – en wel hardnekkig. Wie al eens geprobeerd heeft afgekoeld asfalt uit een kiepbak van een vrachtwagen los te krijgen, kent de moeite: kloppen, krabben, heteluchtpistool, verloren tijd. Toch kan dit met het juiste scheidingsmiddel, correct aangebracht, bijna volledig worden voorkomen.

In deze gids leggen we u alles uit wat u moet weten voor het correct gebruik van asfaltscheidingsmiddelen: welk product voor welk doel, hoe concentraten correct worden gemengd, welke sproeitechniek echt werkt – en waarom in de zomer andere producten beter zijn dan in de herfst.

Wat is een asfaltscheidingsmiddel en hoe werkt het?

Een asfaltscheidingsmiddel is een scheidingsmiddel op basis van minerale olie of plantaardige olie, dat wordt aangebracht op alle oppervlakken die in contact komen met heet asfalt: kiepbakken van vrachtwagens, asfaltspreidmachines, wegwalsen, mengtrommelss, transportbanden en handgereedschap zoals schoppen of harken.

Het werkingsprincipe is eenvoudig: heet asfalt (160–180 °C bij verwerking) hecht zich aan bijna elk ruw oppervlak. Een dunne oliefilm voorkomt dit contact – het asfalt koelt af zonder zich aan het metaal te verbinden en kan zonder restanten worden losgemaakt.

Zonder scheidingsmiddel gebeurt het tegenovergestelde: asfalt koelt af in hoeken en spleten, verhardt en moet mechanisch of thermisch worden verwijderd – wat tijd, geld kost en het oppervlak belast.

De vier belangrijkste toepassingsgebieden

🚛 1. Bakbescherming voor kiepwagens

De kiepbak is het meest voorkomende en meest kritische toepassingsgeval. Heet asfalt wordt direct in de metalen bak geladen, getransporteerd en bij het kiepen weer afgegeven. Zonder bescherming blijft na elk transport een restant achter – dat bij elk gebruik meer wordt.

Wat er zonder bakbescherming gebeurt:

Asfalt koelt af in bakhoeken en -kanten en hecht vast

Bij het kiepen blijft een deel achter → bak wordt niet volledig geleegd → gewichtsafrekening klopt niet

Opgehoopt restant verkleint het bakvolume met de tijd aanzienlijk

Reiniging: 30–90 minuten per inzet, vaak met heteluchtpistool of koevoet

Wat er met bakbescherming gebeurt:

Asfalt glijdt bij het kiepen schoon naar buiten

Reiniging: 5 minuten vegen, klaar

Bak blijft langdurig in uitstekende staat

Toepassing bakbescherming: altijd voor het beladen insproeien – nooit daarna. Het product moet op het metalen oppervlak zijn voordat het hete asfalt wordt geladen. Bij doorlopend gebruik idealiter direct na het laatste kiepen en het grof vegen van de vorige inzet, zodat de bak bij het volgende beladen al beschermd is.

🏗️ 2. Asfaltspreidmachines en wegwalsen

Asfaltspreidmachines hebben meerdere kritische contactoppervlakken: de aanvoerbak (waar het asfalt wordt aangeleverd), de vijzels (die het asfalt verdelen), de schreden (die het asfalt inbouwen) en de transportband. Al deze oppervlakken moeten voor het begin van de werkzaamheden worden ingespoten.

Wegwalsen zijn eenvoudiger: de walsbandages worden gelijkmatig bevochtigd – via een ingebouwd besproeiingssysteem (bij moderne machines) of handmatig met een spuitfles voor de eerste overrijding.

💡 Opmerking: Veel moderne wegwalsen hebben een ingebouwd waterbesproeiingssysteem. Dit voorkomt wel kortdurig aanhechten, maar is geen volwaardige vervanging voor asfaltscheidingsmiddel – met name bij hogere temperaturen en lange werkdagen.

🥄 3. Handgereedschap: schoppen, harken, stampers

Vaak verwaarloosd, maar vervelend: asfalt op handgereedschap. Een schop of hark zonder scheidingsmiddel kleeft na enkele minuten gebruik vol – het gereedschap wordt zwaar, het werk langzamer en het reinigen na werktijd moeizaam.

Handgereedschap eenvoudig voor gebruik kort met asfaltscheidingsmiddel insproeien of onderdompelen. Een kleine spuitfles in het voertuig of in de bouwkeet volstaat ruimschoots.

🥁 4. Mengtrommel en asfaltmenginstallatie

In asfaltmenginstallaties voorkomt scheidingsmiddel het aanhechten van mengsel aan trommels, transportbanden en afvoerinrichtingen. Hier worden meestal concentraten gebruikt die via doseersystemen automatisch worden ingebracht. Bij kleinere mobiele menginstallaties wordt handmatig gespoten.

Concentraatmenging: zo doe je het goed

Asfaltscheidingsmiddel-concentraten zijn de meest economische vorm – zeker voor bedrijven met hoog verbruik. Maar: een verkeerde menging maakt het product werkloos of zelfs contraproductief.

De juiste verdunning

[Tabel]

⚠️ Belangrijk: Altijd concentraat in het water doen – nooit omgekeerd. Eerst water in de bak, dan concentraat toevoegen en goed roeren. Andersom ontstaan klontjes die het product onbruikbaar maken.

Kwaliteit van het mengwater

Hard water (hoog kalkgehalte) kan met sommige concentraten reageren en de emulsie destabiliseren. Als u in een regio met zeer hard water werkt en uitvlokkingen waarneemt: zacht water of gedestilleerd water gebruiken, of een concentraat kiezen dat speciaal voor hard water is geformuleerd.

Houdbaarheid van het gemengde product

Kant-en-klaar gemengd asfaltscheidingsmiddel is niet onbeperkt houdbaar. Vuistregel:

Binnen 24–48 uur verbruiken

Niet in de felle zon laten staan (emulsie kan zich scheiden)

Niet invriezen (concentraat verliest na het ontdooien vaak zijn werkzaamheid)

Sproeitechniek: hoe u het product correct aanbrengt

De beste formulering heeft geen nut als het product verkeerd wordt aangebracht. Hier zijn de belangrijkste technieken en wanneer ze van pas komen:

Methode 1: Handspuitfles (1–2 liter)

Geschikt voor: handgereedschap, kleine oppervlakken, bijwerkingen

Zo gaat het: product insproeien en met een doek of borstel gelijkmatig verdelen. Geen overschot – een dunne, gelijkmatige laag is beter dan veel op één plek.

Voordeel: goedkoop, flexibel, altijd bij de hand. Nadeel: te langzaam voor grote oppervlakken zoals kiepbakken.

Methode 2: Rugspuit (10–16 liter)

Geschikt voor: kiepbakken, gedeeltelijke oppervlakken van spreidmachines, grotere handwerkgebieden

Zo gaat het: bak van alle kanten gelijkmatig insproeien. Met de rugspuit letten op de hoeken en langs de lasnaden – daar hecht asfalt het vaakst. Afstand tot het oppervlak: ca. 30–50 cm, zodat de sproeistraal zich gelijkmatig verdeelt.

Voordeel: groot bereik, gelijkmatige verdeling. Nadeel: moet regelmatig worden bijgevuld.

Methode 3: Sproeisysteem op het voertuig (vast gemonteerd)

Geschikt voor: professioneel gebruik met dagelijks inzet, vloten met meerdere vrachtwagens

Veel wegenbouwbedrijven rusten hun kiepbakken uit met een vast gemonteerd sproeisysteem: een tank met pomp en sproeikopsysteem dat met een druk op de knop de bak van binnen insproeit. De investering wordt bij dagelijks gebruik snel terugverdiend door bespaarde tijd.

Belangrijk bij vast gemonteerde systemen: tank regelmatig legen en reinigen, met name tijdens de winterpauze. Concentraat dat lang in de tank staat, kan de sproeikoppen verstoppen.

De meest voorkomende fouten bij het aanbrengen

Te veel sproeien: Overtollig scheidingsmiddel loopt af, komt op de weg terecht en kan een glijgevaar vormen. Bovendien oneconomisch.

Te weinig op de hoeken: Juist in de achterste hoeken van de kiepbak hecht asfalt het vaakst – daar met bijzondere zorgvuldigheid insproeien.

Na het beladen insproeien: Dan is het te laat. Het product moet op het metalen oppervlak zijn voordat het asfalt wordt geladen.

Oude resten niet verwijderd: Op sterk vervuilde oppervlakken met aangehecht oud restant werkt het scheidingsmiddel slechter. Eerst grof reinigen, dan insproeien.

Seizoensproducten: waarom zomer en herfst verschillende producten vereisen

Een van de meest onderschatte factoren bij het gebruik van asfaltscheidingsmiddelen is de temperatuur – zowel de buitentemperatuur als de temperatuur van het oppervlak.

Zomer: hete oppervlakken, dunnere olie

Bij hoge buitentemperaturen (vanaf ca. 25 °C) worden metalen bakken in de zon zeer heet – vaak 50–70 °C oppervlaktetemperatuur. Conventionele scheidingsmiddelen kunnen dan te snel verdampen of wegvloeien voordat het asfalt wordt geladen.

In de zomer:

Concentraat sterker aanmaken (1:3 in plaats van 1:5) – hoger oliepandeel blijft beter hechten

Zo kort mogelijk voor het beladen insproeien, niet lang van tevoren

Bij bijzonder hoge temperaturen speciale hogetemperatuurformuleringen gebruiken

Product in de schaduw bewaren – verhitte emulsies kunnen ontleden

Herfst en overgangsperiode: koude oppervlakken, taaiere olie

Onder ca. 10 °C buitentemperatuur wordt de viscositeit van veel scheidingsmiddelen hoger – het product loopt langzamer en verdeelt zich minder goed. Tegelijkertijd koelt asfalt sneller af en hecht daardoor potentieel sterker.

In de herfst:

Producten met lagere viscositeit (dunvloeibaardere formulering) kiezen

Sproeiproces langzamer en zorgvuldiger uitvoeren – het product verdeelt zich niet meer zo gemakkelijk vanzelf

Bij temperaturen onder 5 °C: speciale winterformuleringen gebruiken

Winter: beperkingen in acht nemen

Bekistingsolie in de winter

[Tabel]

Bio-scheidingsmiddelen: wanneer het verplicht is – en wanneer het toch de moeite loont

Blauwe Engel - wanneer verplicht

Hoeveelheden en economie: wat u echt nodig heeft

[Tabel]

Bij gebruik van concentraat (1:5) wordt het bereik dienovereenkomstig verdrievoudigd tot vervijfvoudigd.

Veelgestelde vragen

Kan ik asfaltscheidingsmiddel ook op betonbekisting gebruiken? Nee. Asfaltscheidingsmiddel is geformuleerd voor hete bitumenproducten, niet voor de scheiding van beton en bekisting. Voor beton de juiste bekistingsolie gebruiken.

Wat doe ik als asfalt toch is aangehecht? Heteluchtpistool of gasbrander op de plek richten totdat het asfalt weer zacht wordt, dan met een spatel of schraper losmaken. Vervolgens direct scheidingsmiddel aanbrengen voordat de volgende inzet begint.

Hoe lang houdt de beschermfilm? Bij normaal gebruik en één bak: voor één laad-transportcyclus. Bij zeer lange transportwegen of meervoudig beladen per dag moet na elke tweede of derde kiepronde worden naggespoten.

Mag scheidingsmiddel in het asfalt terechtkomen? Een dunne beschermfilm die bij het kiepen op het metaal achterblijft, is niet problematisch. Overtollig scheidingsmiddel dat in het in te bouwen asfalt terechtkomt, kan de hechting van de asfaltlaag beïnvloeden – daarom slechts dun aanbrengen.

Is asfaltscheidingsmiddel gevaarlijk? Producten op minerale oliebasis zijn ontvlambaar (GHS02) – niet opslaan of gebruiken in de buurt van open vuur. Bio-producten op plantaardige oliebasis zijn in de regel niet als gevaarlijke stof geclassificeerd. Altijd het veiligheidsblad van het betreffende product raadplegen.

Conclusie: asfaltscheidingsmiddel correct ingezet bespaart dagelijks tijd en geld

Asfaltscheidingsmiddel is in de wegenbouw geen luxe – het is een onmisbaar bedrijfsmiddel. Wie het correct inzet, bespaart per vrachtwagen dagelijks 20–60 minuten reinigingstijd, ontziet zijn apparatuur en vermijdt dure reparaties aan bakken, spreidmachines en walsen.

Vragen over de productkeuze of het juiste concentraat voor uw installatie? Bel ons – wij adviseren kosteloos. | Bekistingsolie-shop